Traditionele / Alternatieve Chinese Geneeskunde
Een van de oudste medische tradities in de wereld is de Traditionele Chines Geneeskunst. Deze geneeskunst wordt door de Verenigde Naties en de World Health Organisation erkend als belangrijk voor de ontwikkeling van een universele geneeswijze. Als complete geneeswijze, omvat de Chinese geneeskunde diverse behandelingsmethoden die elk hun eigen specifieke kwaliteiten hebben, onderling uitwisselbaar zijn, elkaar overlappen en ondersteunen. Deze vijf methoden zijn acupunctuur, Moxa therapie, Qi-gong/Yaiji, Tuina-massage en kruidentherapie.
De verschillende methoden zijn;
Acupunctuur
Acupunctuur is een onderdeel van een behandelmethode die stamt uit de traditionele Chinese geneeskunde. Bij acupunctuur worden naalden op zogenaamde acupunctuurpunten in het lichaam gestoken. De methode bestaat al meer dan 3500 jaar en is nauw verbonden met Chinese filosofie. Sinds de bronstijd worden metalen naalden gebruikt. Voor die tijd gebruikte men naalden van steen.
In ons lichaam bevinden zich ingewikkelde netwerken van banen (de meridianen) waardoor onze energie (Qi) in het lichaam wordt verspreid. De meridianen staan in contact met alle organen. De meridianen voeden en bevochtigen elk deel van ons lichaam. De Qi dient altijd gelijkmatig te stromen en in voldoende mate aanwezig te zijn.
Door lichamelijke factoren, maar ook door psychische en emotionele overbelasting kunnen Qi-blokkades, Qi-overschotten of Qi-tekorten ontstaan. Dit kan leiden tot pijn, ongemak of ziekte.
Deze disbalans kan meestal door het lichaam makkelijk terug in evenwicht gebracht worden. In een situatie van ziekte is het lichaam echter niet in staat het evenwicht te herstellen. Acupunctuur kan daarbij helpen.Op de meridianen liggen acupunctuurpunten. Deze punten worden met dunne naaldjes aangeprikt. Hierdoor kan de acupuncturist de energie weer vrij laten stromen waardoor de klachten verdwijnen.
Acupunctuur is gebaseerd op de bewering dat vitale lichaamsenergie (Qi) door 14 kanalen, de meridianen, circuleert. Deze meridianen hebben vertakkingen naar alle organen en lichaamsfuncties. Ziekte wordt toegeschreven aan een uit het evenwicht zijn of storing van Qi. Acupunctuur zou dit evenwicht herstellen.
Moxa Therapie
Moxa is Bijvoetskruid dat langzaam en heftig brandt. Voor therapeutische toepassingen wordt het los gebruikt of in de vorm van een samengeperste staaf. Aangestoken geeft Moxa een weldadige infrarode straling af.
Moxa kan op verschillende manieren worden toegepast. Het meest gebruikelijk is de toepassing op acupunctuurpunten.
Directe moxibustie vindt plaats door van een beetje moxa een bolletje te "kneden", dat dan op een acupunctuurpunt te leggen en aan te steken met bijvoorbeeld een wierookstokje. Het acupunctuurpunt wordt hierdoor intensief gestimuleerd. Mits deskundig toegepast ondervind je van deze methode weinig onplezierige sensaties en werkt het snel en doeltreffend.
Een andere manier is om een moxastaafje boven het acupunctuurpunt te branden en dat, afhankelijk van de diagnose, langdurig en mild òf kortstondig en heftig op het punt te laten inwerken. Ook kan moxa op een acupunctuurnaald worden vastgemaakt, waarbij de naald de warmte naar binnen geleidt. Weer andere manieren zijn om moxa te branden op een laagje zout (in de navel, bij chronische diarree en buikpijn), op een schijfje gember (bij bijvoorbeeld darmziekten en gewrichtsreumatiek) of op een schijfje knoflook (bij bijvoorbeeld chronische zweren).
Het meest effectief is moxa in combinatie met een acupunctuur- of Shiatsubehandeling, maar moxa kan ook heel goed zelfstandig worden toegepast.
Ook al lijkt het allemaal simpel, het is toch goed om je eerst terdege te verdiepen in de achtergronden van acupunctuur voordat je ermee aan de slag gaat. Niet alle punten zijn geschikt om er moxa op te branden en soms is de toepassing van hitte niet wenselijk. Laat het liever over aan een goede acupuncturist of shiatsutherapeut die weet heeft van de theorieën achter het netwerk van acupunctuurpunten en van hun werking. Een goede accupuncturist kan je vervolgens aanwijzingen geven hoe je je verder zelf kunt behandelen.
In ieder geval is dit van belang bij de toepassing van moxa bij kleine kinderen, bij koorts, een hartslag boven de 80, hoge bloeddruk, extreme vermoeidheid, erge honger, zwangerschap, na alcohol, bij roodheid, zwelling en Hitte (je voelt je warm, je voelt warm aan, je hebt een hekel aan warmte en koude voelt weldadig) en aan het begin van de menstruatie.
Qi-gong / Taiji
Qigong is een onderdeel van de Chinese leer, die men zich aanleert, om de lichamelijke en geestelijk gezondheid te behouden en te verbeteren.
Qigong oefeningen zijn meestal op zichzelf staande oefeningen waarbij men de lichaamsdelen volgens een voorgeschreven patroon beweegt en deze bewegingen enige malen herhaalt, alvorens men naar een volgende beweging overstapt. Een Qigong oefening kan ook statisch zijn waarbij een staande of zittende houding langere tijd wordt aangehouden. Verder wordt de nadruk gelegd op ademhalingsoefeningen.
Het herhaaldelijk bewegen en correct ademhalen dient ter bevordering van de stroming van Qi (levensenergie) in het lichaam. Elk lichaamdeel (met de nadruk op interne organen) wordt geacht een zekere mate van Qi te hebben. De Qi in alle lichaamsdelen is, als ze gezond zijn, in balans. Door het uitvoeren van de Qigong oefeningen poogt men deze balans te onderhouden of te herstellen.
Taiji (Quan) is een van oorsprong Chinese vechtkunst met een duizenden jaren historie, met het idee om de vitale levensenergie zo optimaal mogelijk te gebruiken. Taiji Quan wordt met name toegepast als bewegingsleer die de weerstand van de beoefenaar versterkt en kan helpen om allerlei klachten te voorkomen. Het beoefenen van Taiji Quan heeft een positieve werking heeft op de bloedsomloop, de spijsvertering, de stofwisseling en de ademhaling door de regulerende invloed op het zenuwstelsel. Hierdoor heeft het een positieve uitwerking op allerlei klachten, o.a. reumatische klachten, hart- en vaatklachten, bloeddrukproblemen en stress. Doordat bij de beoefening van Taiji Quan concentratie en ontspanning samengaan, is het zeer geschikt tegen stress en verhoogt het de flexibiliteit en het concentratievermogen.
De basistraining bestaat uit een vorm (een aantal bewegingen in vaste volgorde) die vloeiend en ontspannen uitgevoerd wordt. In heel China kun je in de ochtend veel mensen Taiji Quan zien beoefenen. Zij doen dat voornamelijk voor de gezondheid. In de training leer je namelijk je vitale levensenergie (qi) te ontwikkelen en te sturen. Je verbetert je lichaamshouding, zodat deze energie gemakkelijker door je lichaam kan circuleren.
Tuina – massage
Tuina, is een Chinese geneeskundige massage, en betekent letterlijk: 'druk en wrijf' en je spreekt het uit als Twie na.
Tuina werd al rond 200 jaar voor Christus gebruikt om kinderziekten en spijsverteringsproblemen te genezen. In 600 jaar na Christus was Tuina onderdeel van het programma van het Keizerlijk Medisch College. Tuina werd steeds belangrijker en verder ontwikkeld.
Tuina verbetert de gezondheid van de lichaamsstructuur en het bewegingsapparaat. De behandeling heeft een goede invloed op het zenuwstelsel, zodat de levensenergie weer goed door het lichaam stroomt. Pijn wordt hierdoor bestreden en het zorgt ervoor dat het bewegingsapparaat weer normaal functioneert. Daarnaast wordt de weerstand van het lichaam aanzienlijk verbeterd doordat de gifstoffen door de behandeling uit het lichaam worden verdreven.
Tuina werkt erg goed bij bijvoorbeeld migraine, ischias, andere vormen van chronische pijn, voor klachten die samenhangen met spier- en skeletproblemen en met chronische stress, waaronder spijsverteringsklachten en ademproblemen.
Tuina is niet alleen een krachtige therapeutische aanvulling op andere oosterse en westerse massagetechnieken, maar het biedt vooral als zelfstandige therapie ongekende mogelijkheden door zijn verbinding met de schat aan kennis van eeuwen Chinese geneeswijzen.
Chinese voeding / kruiden
Oorspronkelijk werden kruiden geassocieerd met magie. Ze werden gebruikt door de 'sjamaan', een man of vrouw met door de natuur gegeven wijsheid. Aan de basis van de Chinese kruidengeneeskunde ligt een diepgaande bestudering van kruiden en hun eigenschappen en nauwkeurige observatie van de natuur en van de manieren waarop gewonde of zieke dieren zichzelf genezen door het eten van bepaalde kruiden of planten. De Chinese kruidengeneeskunde is uitgegroeid tot een uiterst geavanceerde en complexe discipline.
In westerse kruidentherapien wordt meestal maar één geneeskrachtig kruid tegelijk gebruikt. Een Chinese arts zal u een kruidenpreparaat geven dat speciaal voor u is samengesteld. Gedurende de behandeling wisselt de samenstelling van het preparaat voortdurend. Er zijn ongeveer driehonderd stoffen die regelmatig in de kruidenpreparaten voorkomen. Elk van die stoffen valt te beschrijven in termen van koud, koel, warm, heet of neutraal. Deze energiewaarde van de stof dient om de harmonie in het lichaam te herstellen. Ook de smaak van de stof wordt beschreven, in termen van bitter, zoet, scherp, zout of zuur. Alle eigenschappen van de kruiden houden verband met bepaalde organen en systemen van het lichaam.
Als u Chinese kruiden wilt gebruiken, is het van groot belang om een erkende Chinese kruidengeneeskundige te bezoeken en niet zelf ermee te gaan experimenteren. Chinese kruidengeneeskunde is gebaseerd op een heel andere manier van denken over het lichaam dan gebruikelijk is in het westen. Het gebruik van Chinese kruiden wordt niet erkend door Nederlandse artsen. De huisarts zal nooit Chinese kruiden voorschrijven en zal u niet doorverwijzen naar een Chinese kruidengeneeskundige. Deze geneeswijze wordt ook niet door de zorgverzekering vergoed.
Denk eraan om de kruidengeneeskundige precies te vertellen welke andere medicijnen u inneemt, of welke behandelingen u ondergaat, omdat de werking van de kruiden daardoor kan veranderen. Indien u een ernstige aandoening hebt, moet u eerst uw huisarts raadplegen voor u naar een Chinese kruidengeneeskundige gaat.
Voor meer informatie / gesprek stof over Alternatieve geneeskunde ga naar ons ForYou Gezondheid Forum! en bespreek hier alles over dit onderwerp én meer!